การใช้ AI ในประเทศไทยกำลังเติบโตขึ้นอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะในปีนี้มีหลายองค์กรที่กำลังก้าวข้ามจากการทดลองสู่การใช้งานจริง ซึ่งระยะต่อไปจะเป็นการขยายการใช้งาน AI ให้ครอบคลุมทั่วทั้งธุรกิจผ่านการผสาน AI เข้ากับกระบวนการทำงานหลัก การพัฒนาศักยภาพภายในองค์กร และการพัฒนาระบบที่ก้าวหน้ามากขึ้น ควบคู่กับการกำกับดูแลที่ชัดเจน
ขณะที่รายงานผลการศึกษา Unlocking Thailand’s AI Potential 2026 ของ AWS ซึ่งมอบหมายให้ Strand Partners ดำเนินการสำรวจความคิดเห็นของผู้นำธุรกิจ 1,000 คน และประชาชน 1,000 คน ในประเทศไทยที่เป็นตัวแทนระดับประเทศตามแนวทางของ UK Market Research Society และ ESOMAR ได้ชี้ให้เห็นถึงความท้าทายของประเทศไทยในการนำ AI มาใช้งานมีความซับซ้อนมากขึ้น ซึ่งภาคธุรกิจจำเป็นที่จะต้องได้รับการสนับสนุนเพื่อยกระดับการใช้งาน AI ในขั้นพื้นฐานที่สุด และใช้ประโยชน์จากเทคโนโลยีสร้างนวัตกรรมที่พลิกโฉมองค์กรได้อย่างแท้จริง
นอกจากนั้น หลายภาคธุรกิจยังต้องเผชิญกับอุปสรรคการนำ AI มาใช้ในเชิงลึกยิ่งขึ้น ไม่ว่าจะเป็นปัญหาการขาดแคลนแรงงานที่มีทักษะด้าน AI และดิจิทัล ซึ่งเป็นกุญแจสำคัญสู่ความสำเร็จในคลื่นลูกใหม่ของ AI และการพลิกโฉมองค์กรด้วย AI สำหรับภาคธุรกิจ รวมถึงปัจจัยการเงินที่เป็นข้อจำกัดเชิงโครงสร้างในการขยายผลการใช้งาน AI และสัญญาณความต้องการที่ยังไม่ชัดเจนหรือกระบวนการจัดซื้อจัดจ้างที่ซับซ้อนยังเป็นปัจจัยส่งผลให้การประเมินความคุ้มค่าด้านความเสี่ยงและการลงทุนยากขึ้น
ผนึกพลังขับเคลื่อนเป็นระบบ
ประเทศไทยมีโอกาสที่ชัดเจนในการต่อยอดจากรากฐานที่แข็งแกร่งและเปลี่ยนจากการนำ AI มาใช้ที่กำลังเติบโตให้กลายเป็นการพลิกโฉมทางเศรษฐกิจในวงกว้าง ซึ่งการดำเนินงานอย่างตรงจุดสามารถช่วยเร่งให้เกิดการเปลี่ยนแปลงได้ด้วยการส่งเสริมให้ภาคธุรกิจสามารถขยายผลการใช้งานได้รวดเร็วยิ่งขึ้น และสนับสนุนการกระจายตัวของเทคโนโลยี AI ขั้นสูงทั่วทั้งภาคส่วนต่างๆ รวมถึงการสร้างความมั่นใจให้กับบริษัทที่ดำเนินธุรกิจอยู่แล้ว และบริษัทสตาร์ทอัพจะได้รับผลประโยชน์จากคลื่นลูกใหม่ของ AI ได้อย่างเต็มประสิทธิภาพ
สำหรับข้อเสนอแนะแรกควรมุ่งเน้นการส่งเสริมการลงทุนอย่างตรงเป้าหมาย เนื่องจากเทคโนโลยี AI พัฒนาอย่างรวดเร็ว ทำให้ภาคธุรกิจต้องการความชัดเจนและทิศทางในระยะยาวที่มากขึ้น ซึ่งปัจจุบันยังมีองค์กรจำนวนค่อนข้างน้อยที่มีการวางรากฐานเชิงกลยุทธ์ที่จำเป็นต่อการรองรับการผสานรวม AI ขั้นสูง
ดังนั้น ประเทศไทยจึงควรจัดทำแผนปฏิบัติการด้าน AI ระดับชาติที่ชัดเจนและเป็นรูปธรรม ซึ่งมุ่งเน้นทั้งการส่งเสริมให้เกิดการนำ AI มาใช้ และการปูทางไปสู่การปรับใช้ AI ขั้นสูงในเศรษฐกิจทั้งระบบ รวมถึงการกำหนดเป้าหมาย กฎระเบียบข้อบังคับ โครงสร้างพื้นฐาน การพัฒนาแรงงาน และการสนับสนุนด้านการลงทุน เพื่อช่วยให้องค์กรมั่นใจและพร้อมยกระดับสู่การใช้ประโยชน์จาก AI ขั้นสูงขึ้น
นอกจากนี้ แผนปฏิบัติการระดับชาติแบบบูรณาการนี้จะช่วยประสานความร่วมมือระหว่างภาครัฐและภาคเอกชน เร่งให้เกิดการกระจายตัวของเทคโนโลยีไปยังอุตสาหกรรมและภูมิภาคต่างๆ รวมถึงเสริมสร้างขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศไทยในคลื่นลูกใหม่ของการพัฒนาเทคโนโลยี AI ระดับโลก
ขณะเดียวกันภาคธุรกิจของประเทศไทยยังต้องการเข้าถึงการพัฒนาทักษะด้านดิจิทัลและ AI โดยพนักงานทุกแผนกควรมีความสามารถในการทำงานร่วมกับระบบ AI ได้อย่างมีประสิทธิภาพ ไม่ว่าจะเป็นการแปลผลลัพธ์ การใช้ดุลยพินิจ การผสานรวม AI เข้ากับกระบวนการทำงาน รวมถึงการบริหารจัดการกระบวนการทำงานที่ขับเคลื่อนด้วย AI อย่างมีความรับผิดชอบ
ดังนั้น ภาครัฐ สถาบันการศึกษา และภาคธุรกิจ จึงต้องร่วมมือกันเพื่อลดช่องว่างทางทักษะ และสร้างความพร้อมให้แรงงานสามารถก้าวสู่เศรษฐกิจยุค AI รวมถึงการขยายโอกาสการเข้าถึงการฝึกอบรมทางเทคนิคและโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัล ควบคู่ไปกับการสนับสนุนการเรียนรู้ทักษะใหม่ และการเรียนรู้ตลอดชีวิตสำหรับแรงงานที่อยู่ในระบบการจ้างงานปัจจุบัน โดยครอบคลุมภาคธุรกิจทุกกลุ่มอุตสาหกรรมและทุกภูมิภาค เพื่อไม่ให้การนำ AI ขั้นสูงมาใช้กระจุกตัวอยู่เพียงในกลุ่มบริษัทจำนวนน้อย
สร้างแนวทางกำกับดูแลที่ชัดเจน
เมื่อการนำ AI มาใช้เริ่มกระจายตัว เข้าถึงได้ง่ายในทุกระดับขององค์กรเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ การกำกับดูแลและความพร้อมขององค์กรก็จะกลายมาเป็นปัจจัยที่มีความสำคัญไม่แพ้การเข้าถึงตัวเทคโนโลยี ซึ่งหลายธุรกิจยังคงใช้เทคโนโลยีดังกล่าวโดยไม่มีกรอบการทำงานที่ชัดเจนในเรื่องของความรับผิดชอบ การกำกับดูแล หรือการใช้ AI อย่างมีความรับผิดชอบ แม้ว่าเครื่องมือ AI เหล่านั้นจะเข้ามามีบทบาทในการดำเนินธุรกิจและการตัดสินใจที่ลึกซึ้งยิ่งขึ้นก็ตาม
ดังนั้น ประเทศไทยจึงควรสนับสนุนการพัฒนาขีดความสามารถด้านการกำกับดูแล AI ที่มีความชัดเจนยิ่งขึ้น ทั้งในภาครัฐและภาคเอกชน ซึ่งรวมถึงการช่วยให้ภาคธุรกิจสามารถจัดทำกลยุทธ์ AI ภายในองค์กร โครงสร้างการกำกับดูแล แนวปฏิบัติสำหรับพนักงาน และกรอบการส่งต่อและยกระดับการตัดสินใจที่จะช่วยให้พนักงานใช้งาน AI ได้อย่างมีความรับผิดชอบและมั่นใจ การเสริมสร้างความพร้อมขององค์กรจะช่วยให้ภาคธุรกิจสามารถก้าวข้ามผ่านช่วงเวลาขั้นทดลองแบบกระจัดกระจาย และช่วยสนับสนุนให้เกิดการนำ AI ไปใช้ในทุกภาคส่วนของระบบเศรษฐกิจได้อย่างน่าเชื่อถือ ขยายผลได้และมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น
ขณะเดียวกันการสร้างสภาพแวดล้อมด้านกฎระเบียบข้อบังคับที่เอื้อต่อการสร้างนวัตกรรมและการเติบโตทางธุรกิจยังเป็นเรื่องสำคัญ โดยการรักษากรอบกฎระเบียบข้อบังคับที่มีความชัดเจนในสัดส่วนที่เหมาะสมและคล่องตัวสามารถเพิ่มความมั่นใจในการลงทุน และช่วยเร่งให้เกิดนวัตกรรมที่ขับเคลื่อนด้วย AI ได้รวดเร็วยิ่งขึ้น ซึ่งภาคธุรกิจต่างรายงานเป็นเสียงเดียวกันอย่างต่อเนื่องว่า ความไม่แน่นอนทางกฎหมายและความซับซ้อนของกฎระเบียบข้อบังคับทำให้การนำเทคโนโลยีมาใช้ล่าช้าลง และจำกัดขีดความสามารถในการขยายผลการใช้งาน AI ขั้นสูงขึ้นในตลาดและภาคส่วนต่างๆ
การประสานกฎเกณฑ์ให้สอดคล้องกับมาตรฐานสากลและนิยามทางกฎหมายในระดับนานาชาติจะสามารถช่วยลดต้นทุนในการปฏิบัติตามกฎระเบียบข้อบังคับในระดับโลกรวมถึงประเทศไทย ในขณะเดียวกันยังช่วยให้ภาคธุรกิจมีความชัดเจนยิ่งขึ้นเกี่ยวกับแนวทางการนำเทคโนโลยี AI ไปปรับใช้ได้อย่างมีความรับผิดชอบ สภาพแวดล้อมด้านกฎระเบียบข้อบังคับที่เอื้อต่อการสร้างนวัตกรรมควรชัดเจนและน่าเชื่อถือ โดยไม่จำกัดความยืดหยุ่นหรือการทดลองสิ่งใหม่ๆ เพื่อให้มั่นใจว่าภาคธุรกิจยังคงสามารถเลือกนำเทคโนโลยีที่ตอบโจทย์ความต้องการในการดำเนินงานและกลยุทธ์มาใช้ได้อย่างเหมาะสมที่สุด
บทความโดย : วัตสัน ถิรภัทรพงศ์ Country Manager ของ AWS ประเทศไทย
ภาพ : iStock
เรื่องราวอื่นๆ ที่น่าสนใจ : เมื่อ Resilience ต้องไปไกลกว่าการรับมือความเปลี่ยนแปลง



