commentaries / THOUGHT LEADERS

ความจำเป็นเร่งด่วนของประเทศไทย ‘ปรับกรอบความคิด รับเศรษฐกิจยุคใหม่’

ขณะที่ทุกฝ่ายยอมรับว่าในยุคปัจจุบันโครงสร้างของเศรษฐกิจและสังคมเกิดการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะอย่างยิ่งจากความก้าวหน้าของเทคโนโลยี แต่กรอบความคิดในการบริหารเศรษฐกิจกลับไม่ได้เปลี่ยนแปลงตามไปด้วย ส่งผลให้ประชาชนส่วนใหญ่ไม่รู้สึกว่าได้รับการตอบสนองจากนโยบายเศรษฐกิจหลักๆ ของรัฐบาล

ปัญหาความเหลื่อมล้ำทำให้การที่รัฐยังคงยึดถือผลิตภัณฑ์มวลรวมประชาชาติหรือจีดีพีเป็นสรณะไม่สามารถสะท้อนความเป็นอยู่ของคนส่วนใหญ่ของประเทศอีกต่อไป

จะเห็นได้ว่า แม้การขยายตัวของเศรษฐกิจในภาพรวมจะเป็นบวกอย่างต่อเนื่อง แต่การสำรวจรายได้ของครัวเรือนที่จัดทำโดยสำานักงานสถิติฯ ในหลายจังหวัดปรับลดลงอย่างน่าใจหาย เช่น หลายจังหวัดในภาคใต้รายได้ของครัวเรือนลดลงกว่าร้อยละ 20 เมื่อปี 2558 เทียบกับปี 2556 เป็นต้น

ความเหลื่อมล้ำในโครงสร้างเศรษฐกิจยุคใหม่เป็นผลมาจากความได้เปรียบของผู้คนจำนวนหนึ่งที่ถือครองสินทรัพย์ที่เป็นเครือข่ายหรือผูกขาด เช่น เครือข่ายการค้าสมัยใหม่ รวมถึงฐานข้อมูลออนไลน์ โครงข่ายในธุรกิจโทรคมนาคม หรือพลังงาน ที่ดิน ในบางย่าน เป็นต้น

ยิ่งหากมองไปในอนาคตแล้ว ปัญหาเหล่านี้จะมีความรุนแรงมากยิ่งขึ้นจากปัจจัยดังต่อไปนี้

  • เทคโนโลยีที่จะเข้ามาทดแทนแรงงานทักษะรวมถึงวิชาชีพชั้นสูง จะทำให้เกิดความไม่มั่นคงในเรื่องของรายได้และการประกอบอาชีพของคนที่มีรายได้จากค่าจ้างหรือเงินเดือน

  • การก้าวเข้าสู่การเป็นสังคมสูงวัย ในขณะที่ระบบสวัสดิการต่างๆ ครอบคลุมประชากรส่วนน้อย

  • ข้อจำกัดของรัฐ ในการที่จะปกป้อง คุ้มครอง หรือช่วยเหลือประชาชนในหลายสาขา รวมทั้งปัญหาอำนาจการต่อรองของเกษตรกร การบริหารเศรษฐกิจแบบเดิมๆ ไม่สามารถแก้ไขปัญหาของคนส่วนใหญ่ได้

นโยบายที่สนใจแต่ตัวเลขภาพรวมไม่สามารถเข้าถึงคนส่วนใหญ่ได้อย่างแท้จริง ดังเช่นมาตรการกระตุ้นเศรษฐกิจหลายรอบที่ใช้วงเงินเกือบ 1 ล้านล้านบาทในรอบหลายปีที่ผ่านมา

การยกเว้นหรือให้ลดหย่อนภาษีเพื่อจูงใจให้เกิดการใช้จ่ายและการลงทุน แต่ที่สุดแล้วไม่สามารถสร้างงานสร้างรายได้ให้ประชาชนที่ยากจนอย่างแท้จริง

หากปล่อยไปเช่นนี้ ปัญหาเศรษฐกิจพื้นฐานจะมีความรุนแรงมากยิ่งขึ้น และความเหลื่อมล้ำจะเป็นเงื่อนไขให้เกิดปัญหาทางสังคมและความขัดแย้งต่อไป

จึงถึงเวลาแล้วที่จะต้องมีการปรับกรอบความคิดในการบริหารเศรษฐกิจยุคใหม่ โดยมีหลักการสำคัญดังนี้

  • ปรับเป้าหมายของการบริหารเศรษฐกิจให้มีตัวชี้วัดที่มีความหลากหลายมากขึ้น เช่น การใช้ค่ากลางของรายได้ของประชาชน (median income) ตัวชี้วัดเกี่ยวกับความยากจนเชิงสัมพัทธ์ (relative poverty) การใช้ตัวเลขรายได้ของพื้นที่ การถ่วงดุลตัวเลขรายได้ด้วยผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมทรัพยากรและวิถีชีวิตของชุมชน เป็นต้น

  • การจัดทำนโยบายและโครงการต่างๆ จะต้องมีการประเมินผลกระทบต่อการกระจายรายได้ โดยเฉพาะผลกระทบกับประชาชนที่ยากจนด้วย จะต้องไม่คาดหวังว่านโยบายเพื่อแก้ปัญหาการกระจายรายได้จะเกิดขึ้นโดยอัตโนมัติ หรือภายหลังการสร้างอัตราการเจริญเติบโตในภาพรวม

  • ให้ความสำคัญมากขึ้นเกี่ยวกับนโยบายการแข่งขันทางการค้า ไม่ปล่อยให้เกิดการผูกขาดไม่ว่าจะโดยภาครัฐหรือเอกชน ต้องปรับกฎหมายต่างๆ ให้เอื้อต่อการเกิดธุรกิจใหม่ๆ เพื่อส่งเสริมการแข่งขันและสร้างโอกาสให้ทุกคน

  • สัดส่วนค่าใช้จ่ายหรืองบประมาณของรัฐ จะต้องมารองรับระบบสวัสดิการทางสังคมเพิ่มขึ้นอย่างมาก ควรวิเคราะห์เตรียมการไปสู่การที่ประชาชนจะมีหลักประกันรายได้ ขั้นพื้นฐาน (universal basic income) ในอนาคต

  • ต้องเพิ่มขีดความสามารถในการจัดเก็บรายได้ของรัฐ เพื่อรองรับภาระต่างๆ ที่เพิ่มขึ้น ซึ่งรวมถึงการทำข้อตกลงระหว่างประเทศเพื่อมิให้เกิดสภาพการแข่งขันการลดภาษีเพียงเพื่อหวังการดึงดูดการลงทุนจากผู้ประกอบการรายใหญ่ในโลก และเพิ่มอำนาจต่อรองในการจัดเก็บรายได้จากธุรกิจและธุรกรรมที่เกิดขึ้นทางออนไลน์และระหว่างประเทศ

นี่เป็นเพียงส่วนหนึ่งของความจำเป็นเร่งด่วนที่จะต้องมีการปรับกรอบความคิดเกี่ยวกับการบริหารเศรษฐกิจยุคใหม่ ก่อนที่ปัญหาความยากจนและความเหลื่อมล้ำจะเป็นเงื่อนไขที่นำไปสู่ปัญหาสังคมและการเมืองที่ยากต่อการแก้ไขในอนาคต

หากประเด็นเหล่านี้ถูกนำมาเป็นหัวข้อหลักของการถกเถียงเกี่ยวกับอนาคตของประเทศและการกำหนดนโยบายสาธารณะ ก็จะเป็นแนวทางที่ดีในการรองรับความท้าทายในอนาคตของประเทศและก้าวข้ามปัญหาความขัดแย้งและปัญหาการเมืองเก่าๆ ไปได้

 


อภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ
อดีตนายกรัฐมนตรี และหัวหน้าพรรคประชาธิปัตย์


คลิกอ่านบทความทางธุรกิจที่น่าสนใจอื่นๆ ได้ที่ Forbes Thailand Magazine ฉบับ มิถุนายน 2561 ในรูปแบบ e-Magazine


Admin System Web
Administrator

Update : 27 กรกฎาคม 2561

View : 699


Most Popular
1

Airbus A340-500 หายนะหลายหมื่นล้าน

Update : 27 มีนาคม 2558

view : 238,457

2

เพราะเป็น ‘เจนวาย’ จึงเจ็บปวด กลุ่มคนที่

Update : 11 พฤษภาคม 2560

view : 71,061

3

ราคาทองคำไตรมาส 4 โอกาสลงมากกว่าขึ้น

Update : 19 พฤศจิกายน 2557

view : 40,629


similar Content


Other Category

Editorial & Contributor
พิชญ ช้างศร
Editor in Chief
ชญานิจฉ์ ดาศรี
Managing Editor
พรพรรณ ปัญญาภิรมย์
Corporate Editor
เอกรัตน์ สาธุธรรม
Business Editor
กัมปนาท กาญจนาคาร
Web Editor
พัฐรัศมิ์ ว่องไชยกุล
Online Business Writer
นพพร วงศ์อนันต์
Former Editor in Chief
สุทธาสินี จิตรกรรมไทย เจียจันทร์พงษ์
Former Lifestyle Editor
ปุณยวีร์ จันทรขจร
ผู้ร่วมก่อตั้ง บริษัท ซุปเปอร์เทรดเดอร์ จำกัด
กระทรวง จารุศิระ
ผู้ก่อตั้งและประธานกรรมการ ซุปเปอร์เทรดเดอร์ โฮลดิ้ง
จิรายุส ทรัพย์ศรีโสภา
ผู้ร่วมก่อตั้งบริษัท Coins.co.th
รุ่งโรจน์ ตันเจริญ
Chief Executive Officer - Rabbit Digital Group